Yazı Detayı
17 Ocak 2021 - Pazar 21:45 Bu yazı 141 kez okundu
 
Sorumluluk Sahibi Olmak…
Metin AKGÜN
 
 

Her ailenin çocuk yetiştirme konusunda en büyük amaçlarından biri, sorumluluğunu sahibi olan, kendi kararlarını verebilen, kararlarının olumlu ve olumsuz sonuçlarını üstlenebilen bireyler yetiştirmektir.

 

Bu büyük hedefe varmak yönünde yaşanan hataların da bedeli ağır olmaktadır. Daha yolun başında, hazzın tatmini ekseninde yetiştirirken; “Ben yemedim, yesin… Ben giymedim, giysin… Ben demedim, desin… Ben yaşamadım, yaşasın…” ve benzeri hatalarımız, söz, söylem ve eylemlerimizin bedeli her geçen gün artarken, hormonlarının farkına varmasıyla, hormonların tatminine kayan,  sorumsuz bir neslin şikâyetçisi oluyoruz bir anda…

İş ilanlarında: “….Sorumlusu” aranıyor” diye ilanlarda ana kriter olan Sorumluluk, şikâyetlerin odağına oturuyor bir anda…

 

Arkadaşlarımızdan duyduğumuz : “Adem mi?… Sorumsuz herifin tekidir…”, “Bırakın o sorumsuzu canım.”, “O sorumsuz adama güvenilmez canım, çıkarı için babası olsa gözü görmez, satar bir anda…”…  Bazen de yaptığımız işin sonrasında ortaya çıkan bir olumsuzluktan dolayı işaret parmaklarının ucunda oluveririz : “Evet, bu işi, M….. yaptı, sorumlusu odur…” gibi yakınmalar veya suçlamalar…

 

Heva ve heveslerin tatmini ekseninde yaşayan bireylerin yarına dönük bireysel ve toplumsal açıdan taşıyacağı risklere dönük, Mustafa Kemal Atatürk; “Fertler düşünür olmadıkça, hukukunu müdrik bulunmadıkça, kütleler istenilen istikamete, herkes tarafından iyi veya fena istikametlere sevk olunabilirler.” Der. (1920 (Nutuk III, s. 1185)

 

Bu halin tehlikelerinin farkındalığı, istikbalimizin teminatı olan çocuklarımızın eğitiminde öncelikli hedefimizin netleşmesinin ana eksenini oluşturur.

 

Atatürk’ün satırlarında da yer alan “Müdrik” sözlükte “idrak etmiş, yetişmiş, kavuşmuş” gibi anlamlara gelir. İdrak eden bireylerin özellikleri ile ilgili yapılan araştırmalar, İdrak eden bireylerin şahsiyet kazanma düzeyiyle doğru orantılı olduğu akademik araştırmalarla da desteklenir.

 

Eğitimin temel hedeflerine baktığımızda bireye şahsiyet kazandırmanın önemi dikkat çeker. Şahsiyetin/karakterin en önemli öğelerinden birisi olan sorumluluk (mesuliyet); kişinin kendine ve başkalarına karşı yerine getirilmesi gereken yükümlülüklerini zamanında yerine getirmesi zorunluluğudur.

 

Sorumluluğu alan bir kişi, kendi üzerine düşen vazifeleri ve mesuliyetleri zamanında, istenilen şekilde ve istenilen biçimde yerine getirmek zorundadır. Sorumluluk sahibi olmak, kişinin kendi varoluşunu yaşaması, kendi hayatının kontrolünü elinde tutmasıdır.

 

Diğer insanların saygısını, güvenini ve sevgisini kazanmanın ilk adımı, sorumluluk sahibi birey olmakla başlar…

 

Yaşamın zorluklarına sorumluluk bilinci ile yaklaşmak; kişiye olayları değiştirme gücü kazandırdığı gibi, her türlü tahrik ve kışkırtmalara karşı da analitik düşünme yetisi ile kullanılmaya karşı da korunaklı kılar…

 

Sorumluluk, bireyin, üzerine düşen görevleri yaş, cinsiyet ve yetkinliğine uygun biçimde yerine getirmesi, davranışlarının kendi ve çevresi üzerindeki etkilerini tahmin edip, sonuçlarını üstlenmesidir.

 

Sorumluluk duygusu ve sorumlu davranışlarda bulunmak demek; anne, baba, öğretmen ya da yönetici gibi otorite sahibi kişilerin, her dediğini itirazsız yerine getirmek, kendinden her istenene boyun eğmek demek değildir. Sorumluluk duygusu gelişmiş birey, kendi kararlarını verebilen, karar alırken sahip olduğu kaynakları etkin, doğru kullanan, bağımsız davranabilen, kendine güvenli, başkalarının haklarını çiğnemeyen birey demektir.

 

Sorumluluk sahibi olmak, kişin kendi varoluşunu yaşaması, kendi hayatının kontrolünü elinde tutması penceresinden bakarsak;

 

Allah (c.c.) Ahzab Suresinde; “Andolsun ki daha önce onlar, sırt çevirip kaçmayacaklarına dair Allah'a söz vermişlerdi. Allah'a verilen söz mesuliyeti gerektirir!” (Ahzab/15.) der.

 

* (Abdullâh) İbn-i Ömer r Dr.adiya'llâhu anhümâ'dan: Şöyle demiştir: Resûlullâh salla'llâhu aleyhi ve sellem'den işittim, buyurdu ki: Her birerleriniz râî (yâni elinin altında ne varsa onu lâyıkiyle muhâfaza ve sıyânetle mükellef)dir ve her birerleriniz elinin altındakinden mes'uldür. Devlet adamları birer râîdir ve raiyyesinden mes'uldür. İnsan ehl(u ayâl)inin râîsidir ve raiyyesinden mes'uldür. Kadın, kocasının evinin râîsi (yâni muhâfızı)dır. Hizmetkâr efendisine âid malın râîsidir ve elinin altındakinden mes'uldür.

 

Mesuliyet duygusunun bir yönünde herkesin kendisine düşen vazifesini idrak etmesi vardır. Bir yönüyle de günlük yaşantının mesuliyeti/sorumlulukları yanında bireyin, Allah’a kul olduklarını idrak etme, bu kulluğun ağırlığını vicdanlarında duymaları vardır.

 

Bulunduğu makam ve mevkiin mesuliyetini/sorumluluğunu müdrik olup, ağırlığı altında ezilenlerin başında Allah’ın Resulü (s.a.s.) gelmektedir.

 

Aldığı işin, yüklendiği mükellefiyetin mesuliyetini/sorumluluğunu o derece idrak ediyordu ki bakınız Hud suresi nazil olunca mübarek sakalındaki beyazlar kısa zamanda fazlalaşmaya başlıyor. O sırada soruyorlar:

 

- “Ya Resulâllah, mübarek sakalınız son günlerde fazlaca beyazlaşmaya başladı?” Büyük mesuliyetin sahibi cevap veriyor:

- “Şeyetebni Hud! Hud suresi beni ihtiyarlattı!” Tekrar soruyorlar:

- “Hangi ayeti acaba?” Şu cevabı veriyor:

-“Festakim kemâ ümirte… Yani, ne fazla, ne eksik, tam emrolduğun gibi ol!

 

Görülüyor ki, Allah’ın Resulü (a.s.m.) yüklendiği ağır mükellefiyetin manasını o kadar müdrik, gereğini o kadar hissediyor ki, nihayet bir de “emrolduğun ne ise aynını yap, ne fazla, ne de eksik olsun” emri gelince bu mesuliyet hissi yoğunluğunda, mübarek sakalları bile bu mesuliyetin tesiriyle beyazlaşmaya başlıyor.

 

Resulallah’ın sakallarını beyazlaştırıp, ihtiyarlatan bu ayetin devamında hangi ayet var bakınız. Ayetin meali:

 

- Zalime yardımcı olmayınız ki ateş sizi yakmasın!

Bu açıdan bakarsak, evde başlayan ve örgün eğitim sürecinde devam eden eğitimdeki mesuliyetimiz/sorumluluğumuz olan, çocuklarımıza şahsiyet ve sorumluluk kazandırmanın önemi o denli büyüktür ki; başarı veya başarısızlığımız, bir ülkenin bekası, gözümüzden sakındığımız yavrularımızın yaşamın neticesinde hüsrana uğramamasının ana eksenini teşkil edecektir…

 

O nedenle, ciddi bir öz değerlendirme ile başlayarak, çocuklarımızla refahımızı değil, hayatımızı paylaşarak, onlara yaratılışlarının getirdiği mesuliyetlerini, toplumsal mesuliyetimizin mana derinliğini, yaratılışımızla başıboş bırakılamadığımız gerçeği doğrultusunda, yaşam sürecindeki imtihanımızın ana ekseninin farkındalığında yetiştirmemizin önemine dikkat çekeriz.

 

Metin AKGÜN     Maarif Müfettişi Eğitimde Kaliteyi Geliştirme Derneği Yönetim Kurulu Başkanı

 

 
 
 
Etiketler: Sorumluluk, Sahibi, Olmak…,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Eğitimde Yönetsel Körlük Kaynaklı Yanlışlarımız!
Çocuklarımızın Şahsiyet Kazanması İçin, Eğitim Şart!
Elazığ, Depremle Bir Arada Yaşamaya Mecbur Bir Şehirdir
İstikbalimizin Teminatı Gençler Risk Altında.
Salgın Sürecinde Eğitimimiz (!)
Eğitim İhmale Gelmez
Ulu Önder Atatürk'ü Minnet ve Şükranla Anıyoruz
Başkan Akgün’den Mevlid Kandili ve 29 Ekim Cumhuriyetin İlanı Mesajı...
Bizi Biz Kılan Değerlerden Koparılıyoruz.
Eğitim, Sadece ‘Akademik Öğrenme’ Değildir. (1)
Kaybettiğimiz Değer, “Nezaket…”
Malazgirt ve 30 Ağustos Zafer Bayramı Kutlu Olsun
Toplumsal Kaosun Nedeni, Değerlerimizi Kaybedişimizdir…
Eğitimde Kaybettiğimiz Değerlerimiz (2)
15 Temmuz Demokrasi ve Milli, Birlik Günü
Eğitimde Kaybettiğimiz Değerlerimiz (1)
‘The Platform’ Filminin Ardından Nefsimizi Sorgularsak
Başkan Akgün’den Kadir Gecesi ve 19 Mayıs Mesajı...
Anamızın En Korunaklı, En Emin Olduğumuz Yerdir
Bilmeliyiz ki; “TÜRK” Sadece Bir Kavim Adı Değildir…
Koronavirüs Öncesi ve Sonrasını Değerlendirirsek…
Kovid-19 Salgınının Ekonomi Üzerindeki Etkileri
“Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır, o satıh bütün vatandır.”
Başkan Akgün’den; Yeni Yıl Mesajı
Farkında Olmadan ‘Şirk’e Kayıyoruz!
Refleks Tepkiler, Ağır Bedeller Ödetir…
Mesleki Eğitimde Paradigma Değişimi, Hayalin Alt Yapısıyla Başlar.
"Hocalı Soykırımı Unutulamaz!”
Tarifeli Uçağı Kaçırsanız Ne Hissedersiniz ?
“5N 1K” Uygulamasına Farklı bir Bakış…
Her Şey Mutlu Yarınlarımız için…
HOCALI’DA YAŞANANLAR UNUTULAMAZ!
Eğitime Bakış Açımızı Sorgulamalıyız…
Eğitim Sitemimiz “ERÖR” Veriyor…
Mesuliyetimiz, Mefkûremizin Derinliğidir…
Teknik Eğitim Yarınımızdır…
Toplumsal Yapıda Değişim, Kavramlarla Başlar.
Farkında mıyız? Bu Gün 24 Kasım Öğretmenler Günü…
“Neme Lazım Be Sultanım” Deme!
Eğitimde “Şiir” Önemlidir…
Çocuklarımızın Başarısız Olmasında Sebep Biz Olabilir miyiz?
İnsanın yaradılışındaki üç temel özellik ve EĞİTİM!
Kardeşliğin Doğduğu, Sevgi Dolu Bir Ramazan Olsun…
İnsan Olmak Önemli …
Çocuklarımızın Satırlarında 19 Mayıs…
Mavi Kurdele!
Cemreler Gönüllere Düşsün!
İnsan Olmak, İnsan Kalabilmek!
Nasihat…
İnsanın İnşası Mesuliyetimiz; Kriterlerimizi Doğru Seçmektir.
Mekke’nin Fethinin Maneviyatında 2016’ı Değerlendirmeliyiz!
Yarının Daha Güzel Olması İçin…
Bayramlar Fırsattır…
Tatilde Hikâyeler Anlatalım Çocuklarımıza!
Eğitim Tatilde de Devam Etsin!
Devlet…
Beraat Gecesi Samimiyet İster…
Cennetimiz Olan Annelerimizin Ellerinden Öpüyoruz.
Siyaset, Mesuliyettir!
Bağıranın Önüne Ot Atınca….
Toplumsal Çözülme Sürecine, Değer Eğitimi Odaklı Bakış!
Hocalı Soykırımından Günümüze!
Değerlerimizi Kazandırmadığımız Nesil Nereye Gider?
Toplumsal Değişim Yönetilebilmeli!
Özgürlük ve Adalet Kavramlarında Yaşanan İkilem…
Küreselleşme Süreci, Geleceğin Eğitimi ve Risklerimiz!
M.Ö. 2000 Yıllarından Günümüze Yansıyan DUA!
Çocuklarımızı Eğitiyor muyuz?
Ekonomik Kalkınmanın Sağlam Temellere Oturması Sürecinde; İNSAN!
“SRC” EĞİTİMİ VE SINAVI YETERLİ Mİ?
Eğitim, Geleceği Kazanma Savaşıdır…
“İnovasyon” Hedefinde Yeni Nesil…(2)
“İnovasyon” Hedefinde Yeni Nesil…
“HANNAS”’IN VESVESESİ KISKACINDA BİZ!
Orta Doğuda Yaşanan Kaos…
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Anketler
Bugün Seçim Olsa Hangi Partiye Oy Verirsiniz ?
Arşiv
Modül 1


 

Haber Yazılımı